Mô hình Michi-no-Eki tại Nhật Bản và hàm ý quản trị cho phát triển hệ thống phân phối sản phẩm OCOP tại Việt Nam
Các tác giả
-
Phan Cao Nguyên
caonguyen.phan@hcmussh.edu.vn
Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Thành phố Hồ Chí Minh
Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Namhttps://orcid.org/0009-0005-4539-3877- Nguyễn Phạm Như Trang
Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Thành phố Hồ Chí Minh
Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Namhttps://orcid.org/0009-0005-0342-2254DOI:
10.46223/HCMCOUJS.econ.vi.21.10.5319.2026Từ khóa:
hợp tác công tư; Michi-no-Eki; mỗi xã một sản phẩm (OCOP); phát triển kinh tế vùngPhân loại JEL:
H00; H11; O13; O21; R11Tóm tắt
Bài viết này nghiên cứu mô hình Michi-no-Eki tại Nhật Bản nhằm rút ra bài học kinh nghiệm cho việc phát triển hệ thống phân phối sản phẩm OCOP tại Việt Nam. Sử dụng phương pháp nghiên cứu tình huống và so sánh đối chiếu, nghiên cứu chỉ ra rằng Michi-no-Eki thành công nhờ được vận hành như một trung tâm thu nhỏ kích thích sự phát triển của vùng với ba chức năng trụ cột chính bao gồm cung cấp các dịch vụ tiện ích, chia sẻ thông tin và liên kết cộng đồng, dựa trên cơ chế hợp tác công - tư chặt chẽ. Ngược lại, hệ thống điểm bán OCOP Việt Nam hiện nay còn bộc lộ hạn chế về tính đồng bộ, áp lực đầu tư cơ sở hạ tầng và chuỗi cung ứng còn qua nhiều trung gian. Từ đó, bài viết đề xuất các giải pháp về quy hoạch vị trí chiến lược, xã hội hóa công tác vận hành và ứng dụng chuỗi cung ứng ngắn nhằm nâng cao hiệu quả tiêu thụ cho sản phẩm OCOP và thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.
Tải xuống
Dữ liệu tải xuống chưa có sẵn.Tài liệu tham khảo
NDO. (2025). Channels expand for OCOP product connection and consumption. Nhan Dan Online. https://en.nhandan.vn/channels-expand-for-ocop-product-connection-and-consumption-post153473.html
Bach, C. K., Pham, A. N. L., Huynh, A. H., Mai, N. H., Le, H. N., & Nguyen, K. D. (2024). The barriers of exporting OCOP products to foreign markets: A case study of OCOP business in the Mekong Delta regions. In Proceedings of International Conference on Applied Economics and Business (pp. 761-776). Springer Nature Switzerland.
Bao Thang (2023) Đưa sản phẩm OCOP đến trạm dừng nghỉ cao tốc, khu bán hàng sân bay. [Bringing OCOP products to highway rest stops and airport shopping areas]. Báo Nông nghiệp và Môi trường. Truy cập tại https://nongnghiepmoitruong.vn/dua-san-pham-ocop-den-tram-dung-nghi-cao-toc-khu-ban-hang-san-bay-d370442.html
Cao, V. T., Phan, T. N., & Nguyen, H. P. (2025). Mô hình nghiên cứu phát triển du lịch nông nghiệp đô thị gắn với sản phẩm OCOP tại TP. Hồ Chí Minh. [Research model for urban agricultural tourism development associated with OCOP products in Ho Chi Minh City]. Tạp chí Kinh tế và Dự báo. https://kinhtevadubao.vn/mo-hinh-nghien-cuu-phat-trien-du-lich-nong-nghiep-do-thi-gan-voi-san-pham-ocop-tai-tp-ho-chi-minh-32237.html
Chu Khoi (2025). Vietnam takes OCOP program global through international cooperation. VnEconomy. Retrieved from https://en.vneconomy.vn/vietnam-takes-ocop-program-global-through-international-cooperation.htm
Friedmann, J., & Weaver, C. (1979). Territory and Function: The Evolution of Regional Planning. University of California Press.
Ho, K. L. P., Adhikari, R., Bonney, L., Teo, D. D., & Miles, M. P. (2023). Applying the community capital framework for social entrepreneurial ecosystem development: Vietnam’s One Commune One Product program. Community Development, 54(3), 382-394. https://doi.org/10.1080/15575330.2022.2163410
Hoang Anh (2024). Phát triển sản phẩm OCOP: “Đại sứ” của du lịch nông nghiệp. OCOP product development: “Ambassadors” of agritourism]. Tạp chí Du lịch Thành phố Hồ Chí Minh. Truy cập tại https://tcdulichtphcm.vn/chuyen-hay/phat-trien-san-pham-ocop-dai-su-cua-du-lich-nong-nghiep-c17a86179.html
Hong Hanh (2024). Hà Nội: Thúc đẩy đưa sản phẩm OCOP đến người tiêu dùng qua hệ thống siêu thị. [Hanoi: Boosting OCOP product presence in supermarket chains]. Báo Công Thương. Truy cập tại https://moit.gov.vn/tin-tuc/xuc-tien-thuong-mai/ha-noi-thu-c-da-y-dua-san-pham-ocop-de-n-nguo-i-tieu-du-ng-qua-he-tho-ng-sieu-thi-.html
Ise, N., Suhaimi, W. A. B. W. M., & Hirose, T. (2024). The impact of a Michi-no-Eki with urban amenities on shopping difficulty and social interaction. Asian Transport Studies, 10, Article 100143. https://doi.org/10.1016/j.eastsj.2024.100143
Japan Government. (2023). Roles and charms of Michi-no-Eki, and prospects for a global brand. Government of Japan. Retrieved fromhttps://www.gov-online.go.jp/eng/publicity/book/hlj/html/202308/202308_00_en.html
Kashima, T., Matsumoto, S., Abe, S., & Hasuike, T. (2018). A new agricultural IT tool that connects producers with consumers: Developing a video streaming-based digital signage system for agricultural direct sales station and its operation. In Proceedings of the 2nd International Conference on Intelligent Systems, Metaheuristics & Swarm Intelligence (ISMSI ’18) (pp. 133-137). Association for Computing Machinery. https://doi.org/10.1145/3206185.3206197.
Kikuchi, H., & Asano, K. (2007). Information provision test using regional ITS information base-locally initiated next-generation ITS service. In Proceedings Of The 14th World Congress On Intelligent Transport Systems (ITS), Held in Beijing.
Le, T. L., Nguyen, T. M., Pham, D. H., & Le, V. C. N. (2025). Vietnam’s OCOP product value chain: A study on the moderating role of government support policies. Journal of Organizational Behavior Research, 10(3), 13-27. https://doi.org/10.51847/co77Efyug3
MLIT Japan. (n.d.). “Michi-no-Eki” rest areas. Ministry of Land, Infrastructure, Transport and Tourism. Retrieved from https://www.mlit.go.jp/road/road_e/q7_restareas.html
Nagayama, K., Matsuda, Y., Suwa, H., & Yasumoto, K. (2025). Semi-Automatic Detection and Evaluation of Cyclist Points of Interest Using Riding Log Data Analysis. In 2025 IEEE International Conference on Pervasive Computing and Communications Workshops and other Affiliated Events (PerCom Workshops). IEEE Computer Society. 367-372
Nguyen Hanh (2025). Sản phẩm OCOP, ‘điểm chạm văn hóa’ trong du lịch nông thôn. [OCOP products: “Cultural touchpoints” in rural tourism]. Báo Công Thương. Truy cập tại https://congthuong.vn/san-pham-ocop-diem-cham-van-hoa-trong-du-lich-nong-thon-431968.html
Nguyen Quang (2023). Vì sao sản phẩm OCOP khó vào siêu thị. [Why OCOP products struggle to enter supermarkets]. VOV.VN. Truy cập tại https://vov.vn/kinh-te/vi-sao-san-pham-ocop-kho-vao-sieu-thi-post1061767.vov
Nguyễn, Đ. C. (2022). Kinh nghiệm phát triển cộng đồng nông thôn của Nhật Bản và hàm ý chính sách với Việt Nam. Tạp chí Phát triển bền vững Vùng, 12(4), 22-29. https://doi.org/10.67916/ptbvv.2022.4.102
Nguyen, T. T, Kopp, S. W., & Vo, H. T. (2025). Sustainable development of local livelihoods in Vietnam: A demand‐driven approach through “One Commune, One Product”. Sustainable Development, 33(1), 270-286. https://doi.org/10.1002/sd.3118
Osborne, S. (2000). Public-private partnerships. London: Routledge.
Oyabu, T. (2012). Revitalization measure in Suzu city based on questionnaire. WIT Transactions on Ecology and the Environment, 161, 287-296. https://doi.org/10.2495/ST120231
Phuong Thu (2023). Đẩy mạnh kết nối cung cầu, tiêu thụ các sản phẩm OCOP. [Promoting supply-demand linkages and market distribution for OCOP products]. Báo Công Thương. Truy cập tại https://moit.gov.vn/tin-tuc/xuc-tien-thuong-mai/day-manh-ket-noi-cung-cau-tieu-thu-cac-san-pham-ocop.html.
Phuong Thu (2024). Kết nối, thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm OCOP vào hệ thống phân phối hiện đại ở nước ngoài. [Connecting and promoting the consumption of OCOP products in modern international distribution systems]. Báo Công Thương. Truy cập tại https://moit.gov.vn/tin-tuc/xuc-tien-thuong-mai/ket-noi-thuc-day-tieu-thu-san-pham-ocop-vao-he-thong-phan-phoi-hien-dai-o-nuoc-ngoai.html
Savas, E. S. (2007). Privatization and public–private partnerships for local services. In E. M. Berman (Ed.), Encyclopedia of public administration and public policy (2nd ed., pp.1556-1560). Taylor & Francis. https://doi.org/10.1081/e-epap2
Song Ha (2025). Thiết kế sáng tạo: “Linh hồn” cho sản phẩm làng nghề và OCOP mở rộng thị trường. [Creative design: The "soul" of craft village and OCOP products for market expansion]. VnEconomy. Truy cập tại https://vneconomy.vn/thiet-ke-sang-tao-linh-hon-cho-san-pham-lang-nghe-va-ocop-mo-rong-thi-truong.htm
Stake, R., & Visse, M. (1995). Case study research. SAGE Publications.
Tanaka, K., Matsuo, R., & Matsumoto, J. (2019). Possibility of using Michi-no-Eki as disaster shelters: A nationwide questionnaire research among station managers. Journal of JSCE, 7(1), 213-218. https://doi.org/10.2208/journalofjsce.7.1_213
Terabe, S., Onose, R., Yaginuma, H., & Tanaka, K. (2022). Multi-criteria analysis for evaluating the function and location of roadside rest areas to improve disaster preparedness. Asian Transport Studies, 8, Article 100075. https://doi.org/10.1016/j.eastsj.2022.100075
Thủ tướng Chính phủ. (2018). Quyết định số 490/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ: Phê duyệt Chương trình mỗi xã một sản phẩm giai đoạn 2018 - 2020. Cổng Thông tin điện tử Chính phủ. Truy cập tại https://chinhphu.vn/default.aspx?pageid=27160&docid=193569
Trang Tran (2017). Kinh nghiệm quốc tế trong đổi mới nông thôn qua phát triển sản phẩm địa phương. [International experience in rural innovation through local product development]. Tạp chí Kinh tế và Dự báo. Truy cập tại https://kinhtevadubao.vn/kinh-nghiem-quoc-te-trong-doi-moi-nong-thon-qua-phat-trien-san-pham-dia-phuong-17198.html
Tran, T. (2023). Giải pháp phát triển sản phẩm OCOP gắn với du lịch nông thôn trong xây dựng nông thôn mới. Solution for developing OCOP products attached to rural tourism in new rural development program]. Tạp chí Khoa học Đại học Đồng Tháp, 12(9), 88-96. https://doi.org/10.52714/dthu.12.9.2023.1204
Van der Ploeg, J. D., Renting, H., Brunori, G., Knickel, K., Mannion, J., Marsden, T., De Roest, K., Sevilla-Guzmán, E., & Ventura, F. (2017). Rural development: From practices and policies towards theory. In T. Marsden (Ed.), The rural: Critical essays in human geography (pp. 201–218). Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315237213-11
Vu, Q. N. (2024). Thực trạng phát triển sản phẩm OCOP khu vực Trung du và miền núi phía Bắc. [The reality of OCOP product development in the Northern Midlands and Mountainous region]. Tạp Chí Phát Triển Bền Vững Vùng, 14 (2), 62-70.
Vu, T. H. P. (2022). Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) ở Việt Nam: Thực trạng và giải pháp [The One Commune One Product (OCOP) program in Vietnam: Current implementation and solutions]. Tạp chí Công Thương, (8), 84-89. https://tapchicongthuong.vn/chuong-trinh--moi-xa-mot-san-pham---ocop--o-viet-nam--thuc-trang-va-giai-phap-89202.htm
Yescombe, E. R. (2011). Public-private partnerships: Principles of policy and finance. Elsevier.
Yin, R. K. (2009). Case study research: Design and methods (4th ed.). SAGE Publications.
Tải xuống
Ngày nộp: 20-01-2026Ngày duyệt đăng: 15-04-2026Ngày xuất bản: 07-09-2026Thống kê
Trang tóm tắt: 51 PDF: 20Cách trích dẫn
Phan, C. N., & Nguyễn, P. N. T. (2026). Mô hình Michi-no-Eki tại Nhật Bản và hàm ý quản trị cho phát triển hệ thống phân phối sản phẩm OCOP tại Việt Nam. Tạp Chí Khoa học Đại học Mở Thành phố Hồ Chí Minh - Kinh Tế Và Quản trị Kinh Doanh, 21(10). https://doi.org/10.46223/HCMCOUJS.econ.vi.21.10.5319.2026Tải xuống trích dẫnGiấy phép
Bản quyền (c) 2026 Phan Cao Nguyên; Nguyễn Phạm Như Trang
Tác phẩm này được cấp phép theo Giấy phép quốc tế Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 .
Các bài báo tương tự
- Phạm Thị Tường Vân, Trần Thị Lệ Hiền, Nghiên cứu mối quan hệ giữa các chỉ tiêu kinh tế, tài chính, sản xuất đến sự phát triển bền vững , Tạp chí Khoa học Đại học Mở Thành phố Hồ Chí Minh - Kinh tế và Quản trị kinh doanh: 19(5)2024
- Nguyễn Văn Bổn, Trần Thị Mỹ Phước, Tác động của quản trị công lên đầu tư công ở các quốc gia đang phát triển: Bằng chứng thực nghiệm , Tạp chí Khoa học Đại học Mở Thành phố Hồ Chí Minh - Kinh tế và Quản trị kinh doanh: 16 (1) 2021
- Trần Tiến Khai, Tổng quan cơ sở khoa học cho phát triển nông thôn bền vững ở Việt Nam , Tạp chí Khoa học Đại học Mở Thành phố Hồ Chí Minh - Kinh tế và Quản trị kinh doanh: 10 (2) 2015
- Vũ Quốc Thông, Trần Phạm Khánh Toàn, Tác động của công bằng tổ chức đến kết quả công việc: Vai trò trung gian của gắn kết công việc , Tạp chí Khoa học Đại học Mở Thành phố Hồ Chí Minh - Kinh tế và Quản trị kinh doanh: 18 (1) 2023
- Nguyễn Kim Đức, Nguyễn Ngọc Hòa, Nguyễn Thị Đài Trang, Nguyễn Đông Phong, Phát triển kinh tế tư nhân: Cơ hội, thách thức, và khung chiến lược hành động trong bối cảnh mới , Tạp chí Khoa học Đại học Mở Thành phố Hồ Chí Minh - Kinh tế và Quản trị kinh doanh: 21(7)2026
- Nguyễn Trọng Phương, Phạm Ngọc Toàn, Hoàng Cẩm Trang, Nguyễn Phong Nguyên, Kinh doanh thông minh và kế toán quản trị: Tổng quan hệ thống và phân tích trắc lượng thư mục , Tạp chí Khoa học Đại học Mở Thành phố Hồ Chí Minh - Kinh tế và Quản trị kinh doanh: 21(3)2026
- Hà Minh Trí, Các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua sản phẩm xanh của sinh viên tại Thành phố Hồ Chí Minh , Tạp chí Khoa học Đại học Mở Thành phố Hồ Chí Minh - Kinh tế và Quản trị kinh doanh: 17 (2) 2022
- Nguyễn Thuỳ Trang, Võ Hồng Tú, Lê Thanh Sơn, Sự sẵn lòng chi trả cho sản phẩm thủ công mỹ nghệ lục bình chuẩn hoá OCOP của người tiêu dùng Thành phố Cần Thơ , Tạp chí Khoa học Đại học Mở Thành phố Hồ Chí Minh - Kinh tế và Quản trị kinh doanh: 17 (5) 2022
- Đoàn Thị Mỹ Hạnh, Hợp tác trong xuất khẩu nông sản giữa các nước thành viên ASEAN , Tạp chí Khoa học Đại học Mở Thành phố Hồ Chí Minh - Kinh tế và Quản trị kinh doanh: 1 (1) 2006
- Phạm Thủy Tú, Mối quan hệ giữa phát triển công nghệ thông tin và truyền thông với hiệu quả kinh doanh ngân hàng: Nghiên cứu tại thị trường mới nổi Việt Nam , Tạp chí Khoa học Đại học Mở Thành phố Hồ Chí Minh - Kinh tế và Quản trị kinh doanh: 20(3)2025
Bạn cũng có thể bắt đầu một tìm kiếm tương tự nâng cao cho bài báo này.
- Nguyễn Phạm Như Trang